Phát triển đô thị đang đặt ra nhiều thách thức
Ngày: 16.08.2017
Qua ý kiến của cử tri và đại biểu Quốc hội (ĐBQH) gửi trực tiếp tới Bộ Xây dựng (Kỳ họp thứ 10 và 11, Quốc hội khoá XIII và kỳ họp thứ 2, thứ 3, Quốc hội khoá XIV), có nhiều ý kiến của cử tri và chất vấn của đại biểu Quốc hội tập trung vào nội dung như: Xây dựng và hoàn thiện thể chế về quy hoạch xây dựng (QHXD), quy hoạch kiến trúc; chậm triển khai di dời trụ sở, trường học, bệnh viện, cơ sở sản xuất ra ngoài khu vực nội thành tại Thành phố Hà Nội, Hồ Chí Minh; vấn đề tồn tại, hạn chế trong quản lý và thực hiện quy hoạch, quản lý đầu tư xây dựng.

Qua thảo luận và phát biểu của nhiều đại biểu, vấn đề quy hoạch hạ tầng hiện nay thiếu tầm nhìn, chưa đồng bộ dẫn tới tình trạng đào lên, lấp xuống, “mạng nhện” viễn thông trong đô thị như: Việc vỡ đường ống nước Sông Đà, vụ việc 8B Lê Trực, Mường Thanh - Linh Đàm, 148 Giảng Võ... được Bộ Xây dựng đã trả lời với tinh thần và trách nhiệm cao.

 

Tuy nhiên “Công tác quản lý nhà nước về QHXD, kiến trúc đô thị, hạ tầng kỹ thuật đô thị; việc hướng dẫn, kiểm tra, quản lý sử dụng đất xây dựng đô thị theo quy hoạch và kế hoạch phát triển gắn với giao thông đô thị” còn nhiều bất cập, để lại nhiều hệ quả như: Hệ thống kết cấu hạ tầng đô thị phát triển chưa đồng bộ, không đáp ứng kịp với tốc độ phát triển kinh tế và dân số dẫn tới ô nhiễm môi trường, ách tắc giao thông, ngập lụt, dịch vụ kém phát triển, nhà ở xã hội thiếu trầm trọng nhất là tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh...

 

Tại phiên họp trực tuyến lần thứ 13 của Ủy ban thường vụ Quốc hội được nối với 63 điểm cầu của các Đoàn ĐBQH tỉnh, thành phố trong cả nước đã chất vấn Bộ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Hồng Hà (ảnh bên trái) về lĩnh vực này Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân chủ trì, Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển điều hành phiên chất vấn (ảnh tại đầu cầu Đoàn ĐBQH tỉnh Kiên Giang và khách mời).

 

Đại biểu Nguyễn Thị Kim Thúy (Đà Nẵng) công tác quản lý nhà nước về quy hoạch xây dựng có những hạn chế nguyên nhân vì đâu, có tình trạng thiếu minh bạch trong quy hoạch nên xảy ra tình trạng lợi dụng nắm trước thông tin quy hoạch để trục lợi, có tình trạng điều chỉnh quy hoạch để trục lợi; công tác thanh tra, xử lý vi phạm của Bộ...

 

Đại biểu Nguyễn Văn Hòa (Đồng Tháp), trách nhiệm của ngành trong xây dựng và hoàn thiện thể chế; có sự mâu thuẫn trong các quy định trong quy hoạch xây dựng, quy chuẩn, tiêu chuẩn...

 

Đại biểu Nguyễn Thị Thanh Thủy (Hậu Giang) có tình trạng lấn chiếm đất đô thị nguyên nhân vì đâu...

 

Đại biểu tiếp tục phản ánh về hạ tầng xây dựng triển khai chưa đồng bộ gây tốn kém ngân sách và phiền hà cho người dân. Việc quy hoạch xây dựng các vùng dân cư vùng cao bị lũ quét, lũ ống tàn phá gây thiệt hại người và của nguyên nhân do đâu...

 

Theo Bộ Trưởng, đến nay, đã có 02 Luật, 05 Nghị định, 08 Thông tư, 01 Quyết định ban hành quy chuẩn trực tiếp hướng dẫn điều chỉnh các hoạt động trong lĩnh vực này, sắp tới sẽ trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 5 Luật Quản lý đô thị để đáp ứng yêu cầu thực tiễn đặt ra. Đã có 16 đồ án QHXD vùng liên tỉnh (vùng kinh tế xã hội, vùng kinh tế trọng điểm, vùng đô thị lớn và vùng đặc thù) đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt; 100% các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương đã phê duyệt QHXD vùng tỉnh (tương đương 63 đồ án quy hoạch, 30% đang tổ chức lập điều chỉnh); 100% thành phố, thị xã, thị trấn đã có quy hoạch chung được duyệt (tương đương 805 đồ án); quy hoạch phân khu khu vực đô thị đạt trung bình khoảng 75%; quy hoạch chi tiết đạt trung bình khoảng 35%; tỷ lệ số xã có quy hoạch xây dựng nông thôn mới trên cả nước đạt khoảng 99% (8926 xã).

 

Đây là kết quả của việc đổi mới công tác QHXD, linh hoạt trong xác định mục tiêu, định hướng, chú ý nhiều hơn đến yếu tố thị trường để cập nhật phục vụ việc lập quy hoạch, bổ sung và điều chỉnh quy hoạch kịp thời. Nhiều QHXD đã bám sát với tình hình thực tế, đáp ứng được yêu cầu phát triển; đồng thời cũng là căn cứ để xây dựng các kế hoạch dài hạn, năm năm, hàng năm.

 

Tính đến hết tháng 5/2017, dân số đô thị toàn quốc đạt khoảng 33 triệu người, tỷ lệ đô thị hóa ước đạt 37,0%. (so với 23,7% năm 1999); mật độ dân số đô thị trung bình là 1.888 người/km2. Diện tích đất toàn đô thị là 43.792 km2 chiếm 13,2% diện tích đất tự nhiên toàn quốc, trong đó diện tích đất khu vực nội thị là 18.766,66 km2 chiếm 5,67% diện tích đất tự nhiên toàn quốc. Tổng số đô thị cả nước là 805 đô thị (tăng thêm 08 đô thị loại V so với cuối năm 2016), bao gồm: 02 đô thị loại đặc biệt, 17 đô thị loại I, 25 đô thị loại II, 44 đô thị loại III, 84 đô thị loại IV, 633 đô thị loại V. Khu vực đô thị đóng góp trên 50% GDP, khoảng 2/3 giá trị sản xuất công nghiệp, 2/3 giá trị xuất khẩu; hình thành những khu công nghiệp, khu chế xuất, cơ sở sản xuất công nghiệp hiện đại, khu công nghệ cao, trung tâm tài chính, thương mại dịch vụ lớn, công trình đầu mối quốc gia về giao thông, một số công trình xây dựng đô thị tầm cỡ khu vực. Phát triển kinh tế ĐT đã và đang tạo ra hàng triệu việc làm cho người lao động, góp phần quan trọng trong việc duy trì sự ổn định và phát triển chung của xã hội. Tác động quan trọng vào sự phát triển chung của các vùng. Về công tác phát triển hạ tầng kỹ thuật đô thị, một số chỉ tiêu lớn đã đạt được đến tháng 7/2017.

 

Về cấp nước: Tổng công suất thiết kế cấp nước đô thị đạt khoảng 8 triệu m3/ngđ (tăng khoảng 0,6 triệu m3/ngđ so với cuối năm 2015); tỷ lệ thất thoát thất thu nước sạch giảm xuống còn 23,5% (giảm 1,5% so với cuối năm 2015); tỷ lệ người dân đô thị được cung cấp nước sạch qua hệ thống cấp nước tập trung đạt khoảng 83,5% (tăng 2% so với cuối năm 2015). Về thoát nước và xử lý nước thải: Có khoảng 37 nhà máy xử lý nước thải tập trung tại các đô thị loại 3 trở lên với tổng công suất khoảng 890.000 m3/ngđ (tăng 80.000 m3/ngđ so với cuối năm 2015); có khoảng 45 nhà máy đang trong quá trình thiết kế hoặc đầu tư xây dựng với tổng công suất thiết kế khoảng 2 triệu m3/ngđ; tỷ lệ thu gom xử lý nước thải mới chỉ đạt khoảng 12-13%. Về chất thải rắn: Tại khu vực đô thị: Tổng khối lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh khoảng 38.000 tấn/ngày; Tỷ lệ thu gom và xử lý rác thải trung bình đạt khoảng 85%. Tại khu vực nông thôn: Tổng khối lượng chất chất thải rắn sinh hoạt phát sinh khoảng 31.500 tấn/ngày; Tỷ lệ thu gom và xử lý rác thải trung bình đạt khoảng 40% - 50%. Có 57/63 địa phương đã phê duyệt quy hoạch quản lý chất thải rắn. Về  hạ tầng đô thị khác: 17 địa phương đã phê duyệt quy hoạch nghĩa trang và 30 địa phương ban hành quy định về phân cấp quản lý nghĩa trang;  45 địa phương đã ban hành quy định về quản lý cây xanh đô thị trên địa bàn quản lý; 18 địa phương ban hành quy định có liên quan đến quản lý XD ngầm; 31 địa phương đã ban hành quy định liên quan đến quản lý sử dụng chung công trình hạ tầng kỹ thuật; 27 địa phương ban hành quy định về quản lý chiếu sáng đô thị.

 

Bộ Trưởng nêu lên một số hạn chế về lập, quản lý và thực hiện quy hoạch: Một số quy hoạch chưa đáp ứng yêu cầu về chất lượng, tính khả thi thấp. Thực hiện chưa nghiêm túc, chưa đúng trình tự, nội dung theo quy định, công tác kiểm tra thanh tra giám sát của cơ quan quản lý, của cộng đồng còn yếu, một số vi phạm chưa được xử lý kịp thời, dứt điểm...

 

Bộ Trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà giải trình thêm vấn đề lấn chiếm đất đô thị là đất giao cho các tổ chức quản lý như sân bay..., đất công giao cho địa phương quản lý bị lấn chiếm...

 

Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội Nguyễn Đức Chung tham gia giải trình các nội dung liên quan đến các vi phạm xây dựng về chiều cao của các chủ đầu tư; việc vi phạm về lấn chiếm của các công ty cây xanh, mật độ cây xanh; việc quản lý xây dựng đối với nhà siêu mỏng, siêu méo; về ô nhiễm môi trường của sông Tô Lịch, nạo vét ao hồ; việc lấn chiếm các bãi bồi, ao hồ; chống nhếch nhác trong chỉnh trang đô thị... bằng các giải pháp thiết thực, xử lý vi phạm cụ thể, trách nhiệm của Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội đối với tòa nhà số 8B Lê Trực trên địa bàn thành phố.

 

Bộ Trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư và Chủ tịch UBND Thành phố Hồ Chí Minh, Phó Thủ tướng Chính phủ Trịnh đình Dũng đã tham gia giải trình thêm các nội dung liên quan đến trách nhiệm của Chính phủ, bộ và địa phương như vấn đề tăng dân số ở thành phố Hồ Chí Minh lên 13 triệu người, gây áp lực lớn lên hạ tầng giao thông, gây ách tắc giao thông...

 

 

Thanh Anh
Số lần đọc:193